Образование Ξ
09:16, 29 Октября 2021
Октябриин 29-дэ буряад хэлэнэй үдэр тэмдэглэгдэнэ
Октябриин 29-дэ буряад хэлэнэй үдэр тэмдэглэгдэнэ
Октябриин 29-дэ буряад хэлэнэй үдэр тэмдэглэгдэнэ Фото: Восток-Телеинформ, архив

Буряад Уласта октябриин 29-дэ Буряад хэлэнэй үдэр тэмдэглэгдэнэ. Манай Буряад орондо һүүлэй жэлнүүдтэ буряад хэлэеэ хадагалха, хүгжөөхэ  талаар ехэ ажал ябуулагдана: гүрэнэй программын болон грантнуудай туһаар һуралсалай хэрэгсэлнүүд бүтээгдэнэ, жэл бүхэндэ буряад хэлэ заадаг һуралсалай эмхи зургаанууд олон болоно, багшанарые ба оюутадые урмашуулха зорилготойгоор  нютаг можын арга хэмжээнүүд бэлдэгдэнэ.

2020 оной һүүл багаар «Буряад Уласта 2021-2030 он хүрэтэр буряад хэлэ сахин хүгжөөхэ» гэһэн Гүрэнэй хүтэлбэри  баталагдаа. Энэ хүтэлбэри буряад хэлэнэй  үүргэ дэмжэхэ, мэдээсэл-харилсаанай орон зай дүрсэлхэ, буряад хэлэ хүгжөөлгын талаар олон можонуудай  болон бусад оронуудай хоорондо хамтын ажал хүгжөөхэзорилготой.

Цифровой  технологиин үедэ буряад хэлэ хүгжөөхын тула уласай засаг буряад хэлэнэй онлайн толи бэшэг, онлайн оршуулагша  болон бусад нөөсэнүүдые бии болгохо, болбосоролой, мэдээсэлэй харилсаа холбооной, интернет сайт бии болгохошэглэлээр шэнэ технологи ашаглаха боломжо үргэжүүлхэ замаар Интернет корпорацинуудта  нэбтэрүүлэноруулха хараа бодолтой байна.  Хамагай  шухала зүйл -  буряад хэлэ зааха арга зүйл хүгжөөхэ, һайжаруулха, шэнэ үеын һураха номуудые зохёохо, ажалладаг хүдэлмэришэдээр хангагданги байдал тогтоохо. Мүнөөдөр буряад хэлэ хэрэглэлгээдэбхижүүлхэ, удхатай болбосоролой оршон бүридүүлхэ, буряад хэлэ гүрэнэй болон эхэ хэлэн гэжэ шудалха шэнэ анги, бүлэгүүдые бии болгохохэрэгтэй байна.

Нэн түрүүн нютаг можын билингвальна  һургуулиин урдахиболбосоролой түхэл бии болгохо ябадал юм. Энэ асуудал шиидэхын тула Буряад Уласай Болбосоролой болон эрдэм ухаанай яаман бүхыталаһаань харадаг. Тиигэжэ, энэ жэлэй октябрь  һарын һүүлээр Буряад ороной гурбан сэсэрлигүүдтэ  буряадаар хөөрэлдэдэг роботнуудые бэлэглээ. МүнөөБуряад Уласай  сэсэрлигүүдтэ 179 туршалгын бүлэгүүд буряад хэлэнэй оршонбайдалда шунган һурана. Эдэ бүлэгүүдтэ һургуулиин урда наһанай 4 мянга гаран  хүүгэд ябажа байна.

Буряад хэлээр ба уран зохёолоор гүрэнэй ОГЭ ба ЕГЭ гэһэн шалгалтануудта  һайн бэлдэжэ, үндэр сэгнэлтэ дээрэтушаахын тула буряад хэлээр шалгалтынматериалбүридхэхэ,  хэблэхэ хэмжээ ябуулга хэрэгтэй болоно.

"Сэсэрлиг  - һургуули - дунда һургуули – дээдэ һургуули" гэһэн таһалгаряагүй болбосорол  тогтоон бии болгохо гэхэдэ,дунда мэргэжэлэй  болбосорол  буряад хэлэ зааха онол аргын согсолбориүгы байһан шалтагһаа һула талань болоно. Тиимэһээһуралсалай, арга зүйн согсолбори шэнэлхэ, буряад хэлэ шудалалга уласай  дээдэ һургуулинуудта нэбтэрүүлхэ ажал  эрхимжүүлхэхэрэгтэй байна.

«2021-2030 онуудта буряад хэлэ хамгаалга ба хүгжөөлгэ» гэһэн хүтэлбэриин хүреэндэ Буряад Уласта буряад хэлэ дэмжэхэ талаар ажал ябуулагдана гэжэ хэлэхэ хэрэгтэй. Тус хүтэлбэриие  Буряад Уласай Болбосоролой болон эрдэм ухаанай яаман бэлдэжэ, 2020 оной декабрь соо баталһан байгаа. Буряад Уласай Болбосоролой болон эрдэм ухаанай яаманай Буряад хэлэ хүгжөөхэ уласай түб болбол хүтэлбэри бэелүүлэгшэдэй нэгэн болодог юм.

Новости за сегодня